04 okt
2017

Toetsen in de tuin

Voor de vierde keer op rij hebben we de 4-vwo-toets over Ecologie en Evolutie in de Botanische Tuinen gehouden. Het heeft veel voeten in aarde, maar ieder jaar zijn we als biologiesectie erg blij verrast met de resultaten en vooral de ervaringen van de leerlingen. Dit jaar was een absolute topper!

Een Botanische Tuinen-toets?

Ik kwam op het idee doordat ik een aantal jaar geleden op een conferentie een presentatie zag van Gee van Duin, didacticus. Hij vertelde daar over zijn Ecologie-aanpak en daar zat ook een toets in de Hortus in Amsterdam in. Ik heb de toets vervolgens aangepast voor de Botanische Tuinen in Utrecht.

Wat houdt deze toets nu in? Leerlingen werken in tweetallen. Ze mogen niet overleggen met andere groepen en er moet voldoende afstand (tja, wat is dat?) tussen de groepen gehouden worden. De toets bestaat uit vier opgaven. In totaal zijn er meer dan dertig opgaven waar we uit kunnen kiezen. De tweetallen maken de opgaven in volgorde en moeten de hele Botanische Tuin doorlopen met een kaart om bij hun vier opdrachten te komen. Docenten lopen rond om te zorgen dat er niet overlegd wordt tussen de groepen en om leerlingen te helpen die een opdracht niet kunnen vinden.

Geen dealtjes

De leerlingen mogen hun partner niet zelf kiezen. Dat doen wij voor ze. Wel mogen ze één naam kiezen met wie ze écht niet samen kunnen of willen werken. Er is dus nogal wat spanning als de leerlingen arriveren, want met wie er samengewerkt gaat worden, is voor hun nog niet bekend. Wij doen dat om te zorgen dat iedereen alle stof leert en dat er geen dealtjes onderling gesloten kunnen worden.

Leerlingen leren van elkaar

Als we dan zo rondlopen vind ik het erg interessant om de groepen af te luisteren. Soms meng ik me ook in het gesprek door hier en daar een vraag te stellen. Ik merk dat de leerlingen met het overleggen veel van elkaar opsteken. Het feit dat ze beide geleerd hebben, betekent dat ze samen antwoord moeten geven en dus dat ze het eens moeten zijn. Over en weer vliegen de argumenten om bijvoorbeeld evolutionaire verklaringen te vinden voor wat ze zien. Ik durf wel te stellen dat ze meer leren van de discussies die ze samen voeren, dan van het leren zelf, of van mijn lessen. Ook leerlingen zijn enthousiast over deze aanpak. Ze hebben zelfs al gevraagd of ze dit jaar ook weer naar de tuin mogen. Ze vinden een toets op deze manier gewoon leuk!

Aan het einde van de dag zie ik alleen maar meer mogelijkheden. Als we nu ieder onderwerp op deze manier kunnen toetsen! Celbiologie en genetica bij het Hubrecht Laboratorium, wat onderzoek naar kanker doet, het hart en bloedvaten op het UMC of in een slachthuis. Natuurlijk zijn er allerlei praktische bezwaren, maar wie weet…


Mark Koren staat met veel plezier voor de klas op het Cals College Nieuwegein. Hij geeft daar biologie, voornamelijk aan de bovenbouwklassen havo en vwo. Vanaf schooljaar ’17-’18 start hij samen met zijn school de zoektocht naar minder summatief toetsen en meer formatief evalueren. In zijn blogs deelt hij zijn ervaringen en vertelt hij wat hij onderweg tegenkomt.

Interessant artikel?

Lees dan ook onze andere artikelen over
Mark, Toetsvormen, Voortgezet onderwijs



Reacties op artikel

Brigitte Schmidt

09-10-17
Super leuk om zo met je / het vak Biologie bezig te zijn. Lekker "buiten het klaslokaal". Mede hierdoor wordt het vak Biologie goed "gepresenteerd" en ook is het eens wat anders dan het "standaard lesmateriaal". Dank voor deze "extra" inzet als docent om dit mogelijk te maken en ons kind deze ervaring mee te geven.

Plaats een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Alle velden gemarkeerd met een sterretje [ * ] zijn verplicht en moeten worden ingevuld voordat u uw bericht kunt plaatsen.